BWV 874 “Prelude en fuga in D groot”

Das Wohltemperierte Klavier II

De Prelude klinkt als een feestelijke fanfare of een Franse ouverture. Het heeft een koninklijke, optimistische sfeer die doet denken aan een parade of een zonnige feestdag aan het hof. De Fuga sluit hier perfect op aan. Het is levendig, vrolijk en heeft een dansbaar ritme dat luisteraars vaak een gevoel van pure levensvreugde geeft. In de tijd van Bach werd de toonsoort D-majeur (D groot) geassocieerd met specifieke emoties en beelden. Omdat trompetten in die tijd vaak in D gestemd stonden, roept deze toonsoort automatisch associaties op met triomf en overwinning.

Fragment BWV 874.

Prelude en fuga in D groot - Christine Schornsheim

Prelude en fuga in D groot - Nikolai Demidenko

 

BWV 873 “Prelude en fuga in Cis klein”

Das Wohltemperierte Klavier II

Dit werk is een tweeluik, maar het heeft een heel eigen, intiem karakter dat prachtig balanceert tussen melancholie en energie. Hoewel Bachs muziek vaak intellectueel en serieus overkomt, valt bij BWV 873 op dat beide delen gebaseerd zijn op traditionele barokdansen: De Prelude is geschreven in de stijl van een siciliano. Dat is een rustige, herderlijke dans uit Italië. Het heeft een melancholische sfeer waarin de melodielijnen zachtjes in een duet met elkaar meewiegen. Waar de prelude kalm is, gaat het in de fuga juist los als een giga (een snelle, Ierse of Engelse volksdans). Dit deel brengt de luisteraar van de melancholie direct over naar een wereld vol licht en energie.

Fragment BWV 873.

Prelude en fuga in Cis klein - Christine Schornsheim

Prelude en fuga in Cis klein - Nikolai Demidenko

 

BWV 872 “Prelude en fuga in Cis groot”

 

Das Wohltemperierte Klavier II

BWV 872 is een  levendig muziekstuk. De toonsoort was destijds 'exotisch': Het stuk is geschreven in Cis-groot (een toonladder met maar liefst zeven kruizen). In de tijd van Bach was deze toonsoort heel ongebruikelijk en bijna exotisch, omdat instrumenten toen anders gestemd stonden en dit op veel instrumenten simpelweg vals klonk. Bach schreef dit werk juist om te bewijzen dat je met een nieuwe, slimme stemmethode (het 'welgetempereerde' klavier) in álle toonsoorten prachtig kon spelen.  Het stuk ademt pure levensvreugde. Waar een fuga  normaal gesproken heel streng en ingewikkeld kan zijn, speelt Bach in deze fuga een ingenieus spelletje. Halverwege verandert hij plotseling het ritme en de snelheid, waardoor het aanvoelt als een vrolijke, energieke transformatie.

Fragment BWV 872.

Prelude en fuga in Cis groot - Christine Schornsheim

Prelude en fuga in Cis groot - Nikolai Demidenko