dinsdag 20 januari 2026

BWV 618 “O Lamm Gottes unschuldig”

Orgelbüchlein

"O Lamm Gottes, unschuldig" is een vroege Lutherse hymne, waarvan de tekst en melodie worden toegeschreven aan Nikolaus Decius. Oorspronkelijk bedoeld als een Duitse versie van het Latijnse Agnus Dei, werd het in plaats daarvan gebruikt als passiehymne. In beide contexten is de hymne vaak op muziek gezet, met name als cantus firmus in het openingskoor van Bachs Matthäus-Passion. Het is opgenomen in de meeste Duitse gezangboeken.  Tot de 18e eeuw werd "O Lamm Gottes, unschuldig" in gezangboeken afgedrukt zonder auteur te vermelden. In zijn Braunschweigische Kirchen-Historie presenteerde Philipp Julius Rehtmeyer een Latijns verslag uit 1600 waarin Decius werd geïdentificeerd als de auteur van de tekst en melodie van de hymne en van "Allein Gott in der Höh sei Ehr". Een middeleeuwse melodie stond mogelijk model voor de melodie. Decius' werk dateert uit 1522/23, in de vroege Reformatie, vóór Maarten Luthers eerste gezangen, die in 1524 in het eerste Lutherse gezangboek werden gepubliceerd. Het lied werd voor het eerst in het Nederduits gedrukt in Joachim Slüters Geystlyke leder in Rostock in 1531. De eerste druk in het Hoogduits verscheen in een gezangboek in Leipzig in 1539. Het werd verspreid in Duitstalige gebieden. De melodie verscheen samen met de tekst voor het eerst in Johann Spangenbergs gezangboek Kirchengesenge Deudtsch, uitgegeven in Maagdenburg in 1545, maar was enkele jaren eerder in een iets andere versie verschenen in een gezangboek in Straatsburg.

In het Liedboek voor de Kerken in Nederland is het lied opgenomen (188). Het eerste couplet is van de hand van ds. G. (Gijsbert) Spilt, het tweede van Willem Arnoldus Dwars. De Nederlandse tekst is hier onder ook opgenomen.

BWV 618.

O Lamm Gottes, unschuldig - Peter Breugelmans

O Lamm Gottes, unschuldig - Bálint Karosi

O Lamm Gottes unschuldig,
am Stamm des Kreuzes geschlachtet,
allzeit funden geduldig,
wiewohl du warest verachtet:
all Sünd hast du getragen,
sonst müssten wir verzagen.
Erbarm dich unser, o Jesu, o Jesu!

O Lamm Gottes unschuldig,
am Stamm des Kreuzes geschlachtet,
allzeit funden geduldig,
wiewohl du warest verachtet:
all Sünd hast du getragen,
sonst müssten wir verzagen.
Erbarm dich unser, o Jesu, o Jesu!

O Lamm Gottes unschuldig,
am Stamm des Kreuzes geschlachtet,
allzeit funden geduldig,
wiewohl du warest verachtet:
all Sünd hast du getragen,
sonst müssten wir verzagen.
Gib uns dein’ Frieden, o Jesu, o Jesu!

Toevoeging:
Von Herzen wir dir danken,
dass du so große Treue
getan hast an uns Kranken,
gib uns ein sel'ge neue,
dass wir die Sünde meiden
zu Ehren deinem Leiden:
erbarm dich uns'r, o Jesu! Jesu!

Stärk in uns das Vertrauen
durch dein Blut, Tod und Wunden.
Lass uns darauf fest bauen
in unsren letzten Stunden
und hilf uns selig sterben,
dass wir den Himmel erben:
gib uns dein'n Fried'n, o Jesu! Jesu!

Alternatieve tekst:
O Lamm Gottes, unschuldig
am Kreuzesstamm geschlachtet!
Du littest stets geduldig,
da Du geschmäht, verachtet.
All' Sünd' hast Du getragen,
sonst müssten wir verzagen:
Wir preisen Dich, o Lamm Gottes!

Nederlandse tekst:
O Lam van God, onschuldig
geslacht aan 't kruis der schande,
te allen tijd geduldig
bereid ten offerande,
Gij hebt de schuld gedragen,
nu is de dood verslagen.
Erbarm U onzer, o Jezus!

O Lam van God, onschuldig
gefolterd en geslagen,
leer ons, als Gij geduldig,
ons kruis U na te dragen;
doe ons U meer beminnen
en help ons overwinnen.
Geef ons uw vrede, o Jezus!

 


 

Geen opmerkingen:

Een reactie posten

BWV 690 “Wer nur den lieben Gott lässt walten”

Kirnbergerschen Sammlung De nu volgende 24 orgelkoralen zijn verzameld door Johann Kirnberger, een student van Bach en na het overlijden van...